Miejscowości Obszaru SLGD "Tygiel Doliny Bugu"


A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - W - Z

ADAMOWO ZASTAWA (gmina Mielnik) Największa w Polsce Stacja Pomp ST-1, należąca do Przedsiębiorstwa Eksploatacji Rurociągów Naftowych Przyjaźń". W Adamowie zlokalizowany jest park zbiorników, przeznaczony do magazynowania ropy naftowej, w tym dwa zbiorniki o pojemności 100 000 m3, będące najnowocześniejszymi i jednymi z największych nie tylko w Polsce, ale także w Europie.
ARBASY DUŻE (gmina Drohiczyn) Wieś wcześniej zwana Harbasowo lub Harbasy. We wsi barokowa kapliczka z II poł. XVIII wieku, cylindryczna, murowana, nakryta stożkowym ceramicznym daszkiem.
BINDUGA (gmina Sarnaki) Nazwa wsi pochodzi od przystani dla żeglugi rzecznej bądź miejsca, w którym formowano tratwy przed wyprawą ich w drogę. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1674 roku. W Sarnakach i okolicach dużo przydrożnych kapliczek.
BORSUKI (gmina Sarnaki) Pierwsze wzmianki o wsi pochodzą z 1545 roku, kiedy to ta wieś znajdowała się w granicach Wielkiego Księstwa Litewskiego. W okolicy znajduje się 18 krzyży i kapliczek oraz pomnik poświęcony ofiarom wojny światowej. W Borsukach warto odwiedzić Łysą Górę, z której rozciąga się jeden z najpiękniejszych widoków na Bug.
BUBEL STARY (gmina Janów Podlaski) Wieś książęca założona na przełomie XIII i XIV wieku. Ciekawa panorama doliny rzeki Bug, z widokiem na przygraniczne tereny Białorusi. Wieś z wieloma drewnianymi zabudowaniami (chaty, spichlerzyki, obory) z końca XIX wieku, z drewnianym kościołem filialnym pw. św. Jana Ewangelisty z 1740 roku (pierwotnie cerkiew unicka, a w latach 1875-1944 cerkiew prawosławna). W pobliżu świątyni drewniana dzwonnica z XVIII wieku.
CHLEBCZYN (gmina Sarnaki) Po uwłaszczeniu chłopów, po powstaniu styczniowym w 1867 roku, wieś Chlebczyn została miejscowością gminną. W czasie inwazji bolszewickiej okolice Chlebczyna były miejscem licznych potyczek.
CZARNA CERKIEWNA (gmina Grodzisk) Pierwotna nazwa wsi to Mała Czarna. Nazwa wsi pochodzi od przepływającej obok rzeczki. Na końcu wsi cerkiew pw. Opieki Matki Boskiej wzniesiona w 1902 roku w stylu rusko-bizantyjskim.
CZARNA WIELKA (gmina Grodzisk) Wieś zwana kiedyś Czarną Królewską. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1515 roku. Druga część nazwy pochodzi od dużej liczby domów i mieszkańców w porównaniu z wsiami sąsiednimi. Przyjęła się dopiero od 1779 r. Chociaż obecnie istniejąca wieś ma metrykę XV i XVI wieczną, to ziemie na których leży były zasiedlone dużo wcześniej. Świadczą o tym liczne stanowiska archeologiczne zachowane do dziś w postaci cmentarzyska typu "mazowieckiego" z okresu wczesnego średniowiecza, będącego jednym z największych na Podlasiu, oraz 9 kurhanów z tego samego okresu. Drewniana cerkiew cmentarna pw. Matki Boskiej Kazańskiej o konstrukcji zrębowej, oszalowana, zbudowana w 1869 roku. Na cmentarzu nagrobki granitowe z płaskorzeźbami ludowymi z XIX wieku.
CZEKANÓW (gmina Jabłonna Lacka) Najstarsze wzmianki o Czekanowie pochodzą z XV wieku. W okresie prześladowań kościół unicki w Czekanowie (1867 rok) został zamieniony na cerkiew prawosławną, a budynki kościelne rozebrano, sprzedając materiał okolicznej ludności. W roku 1885 byłą unicką świątynię, zamknięto ze względu na zły stan techniczny. Trzy lata później zawaliła się, a na jej miejscu zbudowano kapliczkę. Około 1900 roku prawosławne mniszki klasztoru żeńskiego z Wirowa kupiły tutaj folwark i urządziły we dworze prawosławną kaplicę. W 1912 w miejscu dawnej świątyni unickiej władze carskie postawiły małą kapliczkę, która służyła wiernym prawosławnym do około 1915 roku, a w 1930 została rozebrana. Pałacowa kaplica prawosławna istniała aż do 1923 roku. Obecny murowany kościół pw. św. Andrzeja Boboli został wzniesiony w latach 1953-1955. Tablica poświęcona pamięci żołnierza Armii Krajowej Franciszka Świtalskiego.
DOŁUBOWO (gmina Dziadkowice) Warto zobaczyć kościół pw. św. Piotra i Pawła. Pierwotnie drewniany, obecnie murowany, wzniesiony w latach 1902-1904 w stylu neogotyckim. Ponadto dwór drewniany, zbudowany w 1912 roku i kapliczkę przydrożną z początku XX wieku - murowaną, słupową.
DROCHLIN (gmina Grodzisk) Nazwa wsi pochodzi od nazwy osobowej Drochla. W pobliżu wsi znajduje się cmentarzysko kurhanowe z wczesnego średniowiecza. Wieś została założona w dobrach rudzkich nadanych w 1434 r. Pretorowi z Korczewa. We wsi trzy figurki przydrożne z końca XIX i początku XX wieku.
DROHICZYN (siedziba gminy) Historyczna stolica Podlasia. W XI wieku gród na pograniczu rusko-polskim. W XII-XIII wieku stolica Ruskiego Udzielnego Księstwa Drohiczyńskiego. Przejściowo należał do Mazowsza, w końcu XIII wieku opanowany przez Litwę. W latach 1520-1795 stolica województwa podlaskiego, które początkowo należało do Wielkiego Księstwa Litewskiego, a od czasów Unii Lubelskiej - do Korony. Drohiczyn - to najstarszy i najważniejszy niegdyś gród na Podlasiu. Pierwsza wzmianka o Drohiczynie pochodzi sprzed 1142 roku. Gród został założony w I połowie XI wieku przez ludność ruską. Nazwa wywodzi się od ruskiego imienia Drogit lub też Drohicz. W 1181 roku powstało samodzielne Księstwo Drohickie. W 1253 roku Drohiczyn był miejscem koronacji jedynego króla w dziejach Rusi - Daniela Romanowicza, prawnuka Krzywoustego.
Miejskie prawo magdeburskie Drohiczyn uzyskał w 1498 roku od księcia Aleksandra Jagiellończyka, syna Kazimierza. Największy rozkwit miasta przypadł na wiek XVI. Na początku XVII wieku były w Drohiczynie trzy kościoły, pięć cerkwi i cztery klasztory, w tym dwa katolickie. W mieście istniał także szpital, apteka i szkoła. Okresowi pomyślnego rozwoju położył kres potop szwedzki. Najcenniejsze zachowane do dziś zabytki mają osiemnastowieczny wystrój. Od roku 1991 Drohiczyn jest siedzibą diecezji drohiczyńskiej. Znajdują się tu trzy kościoły rzymskokatolickie i jedna cerkiew prawosławna. W Drohiczynie 10 czerwca 1999 roku odbyło się spotkanie ekumeniczne z Ojcem Świętym Janem Pawłem II. Wydarzenie to zostało upamiętnione postawieniem obelisku i krzyża.
Zabytki:
  • Zespół klasztorny oo. Franciszkanów, kościół pw. Wniebowstąpienia NMP, Muzeum Diecezji Drohiczyńskiej, ul. Kraszewskiego,
  • Katedra pw. Trójcy Świętej, kuria biskupia, Wyższe Seminarium Duchowne, ul. Kościelna,
  • Kościół i klasztor Benedyktynek, ul. Benedyktyńska,
  • Cerkiew pw. św. Mikołaja Cudotwórcy z XVIII-XIX w. przy ulicy Kraszewskiego,
  • Pomnik na Górze Zamkowej, upamiętniający odzyskanie niepodległości przez Polskę,
  • Zegar słoneczny, ul. Kościelna,
  • Pomnik Grób Nieznanego Żołnierza na cmentarzu, ul. Nieznanego Żołnierza.
  • Pomniki: Pamięci Bohaterów, Żołnierzy AK, Konstytucji 3 maja, 900 - Lecia Miasta (w parku - centrum miasta);
  • Głaz upamiętniający miejsce lądowania Papieża Jana Pawła II;
  • Dąb papieski na malowniczej skarpie obok katedry;
  • Cmentarz Żydowski, al. Jaćwieży;
  • Góra Zamkowa - Warto wejść na jej szczyt. Stoi tam obelisk z 1928 r. na pamiątkę odzyskania niepodległości przez Polskę. Wzgórze to wczesnośredniowieczne grodzisko, miejsce bezcennych wykopalisk współczesnych archeologów.

DZIADKOWICE (siedziba gminy) W II połowie XV wieku nazwa miejscowości brzmiała: Dzathkowycze, później zaś: Dziadkowicze. W Dziadkowicach kościół parafialny pw. Trójcy pierwotny kościół drewniany pw. Najświętszej Panny Marii, dzwonnica klasycystyczna, murowana. Kaplica Cmentarna pw. św. Anny, wzniesiona w 1826 r. - drewniana konstrukcja zrębowa.
FRANKOPOL (gmina Repki) Wieś położona na wysokiej skarpie Bugu w miejscu przeprawy przez rzekę. W południowej części znajduje się niezbyt dobrze zachowany zespół dworski. W pobliżu zespołu dworskiego, przy drodze Skrzeszew-Drohiczyn ustawiona jest współczesna kapliczka o ciekawej bryle. Nieco dalej na wschód w kierunku Drohiczyna znajduje się motel, urządzony w budynku dawnej carskiej komory celnej z roku 1896.
GRABARKA (gmina Nurzec-Stacja) Najważniejsze sanktuarium prawosławne na terenie Polski. Początki tej świętej góry sięgają XII wieku. Rozgłos Grabarce przyniosło wydarzenie z 1710 roku. Wówczas, wg tradycji, schronili się tu ludzie uciekający przed epidemią cholery. Ratunkiem dla nich okazała się woda z cudownego, do dziś czynnego źródła. We wsi stoi piękna cerkiew pw. Przemienienia Pańskiego, wzmiankowana już w 1712 r. Cerkiew ta przetrwała do zbrodniczego podpalenia w lipcu 1990 roku. Nowa cerkiew jest jej kopią. Obok niej znajduje się żeński klasztor prawosławny, cmentarz, dom pielgrzyma i plebania. Charakterystyczne dla tego miejsca są przyniesione przez pielgrzymów tysiące drewnianych krzyży. Co roku, 19 sierpnia odbywają się tu uroczystoś0ci związane z obchodami Przemienienia Pańskiego. Właśnie na to święto przybywają wierni, wśród których wielu niesie krzyże pokutne.
GRODZISK (siedziba gminy) Osada wczesnośredniowieczna z XI-XIII w. W dokumentach z XV/XVI w. - Grodziszcze. W XVIII wieku wieś nosiła nazwę Grodzisk Butlerski. Nazwa grodzisk pochodzi prawdopodobnie od grodziska - wału obronnego. W 1501 r. Grodzisk otrzymał Michał Gliński, marszałek nadworny Aleksandra Jagiellończyka. Po skonfiskowaniu jego dóbr Grodzisk przeszedł w ręce rodu Sapiechów. Długo nie pobył w ich władaniu, bowiem Jan Sapiecha zamienił się na ziemie z Lenartem Kosińskim. W XVIII wieku Grodzisk znów zmienił właściciela przeszedł w posiadanie Butlerów. Po trzecim rozbiorze dobra zostały wcielone do Prus, a po traktacie w Tylży w 1807 r. przeszły w posiadanie Imperium Rosyjskiego. Po upadku powstania Listopadowego dobra należące do obecnej gminy Grodzisk zostały skonfiskowane przez rząd carski. Wkrótce potem odkupiła go rodzina Potockich. W jej posiadaniu pozostała aż do około 1918 r. Tuż po I wojnie światowej Potoccy sprzedali majątek Władysławowi Brzezińskiemu. W Grodzisku, do dzisiaj znajdują się resztki obronnego wału ziemnego. Sondażowe badania pozwoliły stwierdzić, że grodzisko pochodzi z XI-XIII w.
W Grodzisku znajdują się:
  • Cerkiew Parafialna pw. św. Mikołaja. Pierwotna, pw. Narodzenia Najświętszej Panny Marii, istniała przed 1604 r. Obecna wzniesiona w latach 1887-91.
  • Kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii - dawna cerkiew unicka, wzniesiona w 1709 r. W 1923 r. przejęta przez kościół rzymskokatolicki.

GRÓDEK (gmina Jabłonna Lacka) W centrum gminnej miejscowości zlokalizowany został zespół kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia NPM. Kościół reprezentuje styl klasycystyczny. Od frontu okazały portyk z czterema kolumnami jońskimi, zwieńczony trójkątnym frontonem z płaskorzeźbą Boga Ojca w glorii. Nad prezbiterium oryginalna cylindryczna latarnia, zwieńczona kopułką z kulą i krzyżem. W ogrodzeniu cmentarza przykościelnego od frontu, umieszczono na osi bramę, a po bokach w narożach dzwonnicę i kostnicę. Tak zrealizowany zespół tworzy tzw. założenie dwuwiekowo przestrzenne. Półtora kilometra przed Jabłonną Lacką, jadąc od Sokołowa Podlaskiego, stoi kapliczka z figurą św. Jana Nepomucena. Na jej wierzchołku widoczna jest srebrząca się (żelazna) szubienica, a na niej zawieszone serce. Obiekty tego typu zwykle mają na szczycie krzyż. Zjazd z drogi Sokołów Podlaski-Jabłonna Lacka do zespołu dworsko-parkowego wskazuje kapliczka z figurą św. Antoniego. Dwór jest zaniedbany i opuszczony. Dawną świetność rezydencji ukazuje park z różnorodnymi elementami kompozycyjnymi, m.in.wyspą, na której w 1850 roku ustawiono kapliczkę z figurą Matki Boskiej.
KARSKIE (Gmina Repki) Wieś w gminie Repki, dwór z XVIII wieku - budynek parterowy z mieszkalnym poddaszem. W altanie dworu występował Mieczysław Fogg.
KLIMCZYCE (gmina Sarnaki) Wieś założona w II poł. XIX w., siedziba właścicieli dużego majątku. Do dziś pozostała dworska oficyna, tzw. kasztel. Pamiątką świetności Klimczyc jest figurka Matki Bożej z dzieciątkiem.
KŁOPOTY-STANISŁAWY (gmina Siemiatycze) We wsi kościół parafialny pw. Matki Boskiej Różańcowej. Pierwotnie drewniany, obecny z 1939 r., murowany.
KNYCHÓWEK (gmina Korczew) W Knychówku kościół parafialny pw. św. Stanisława Biskupa, późnorenesansowy.Kościół ten od ponad 500 lat gromadzi wiernych, niegdyś wielu narodowości, dziś okolicznych parafian. Ołtarz główny późnobarokowy z obrazami z XIX wieku. Na pobliskim cmentarzu groby m. in.: Józefy Koszutskiej, nauczycielki córek Aleksandra i Joanny Kuczyńskich, dla której wiersz "Do Józefy Koszutskiej" napisał Cyprian Norwid w 1861 roku. Na cokole grobowca czytamy: "Tu spoczywa śp. Józefa Koszutska, córka pułkownika b. wojsk polskich". Po przeciwnej stronie grób hr. Renaty Ostrowskiej, ostatniej właścicielki Korczewa.
KOŃSKIE GÓRY (gmina Mielnik) Mieszkańcy przekazywali sobie legendę, że dawno temu, w czasach potopu szwedzkiego, na tutejszych pagórkach Szwedzi w bitwie stracili wiele koni, a ruchome piaski występujące tutaj, pochłonęły również masę tych zwierząt. Po jakimś czasie piaski zaczęły odsłaniać wiele końskich szkieletów, stąd prawdopodobna nazwa Końskie Góry.
KORCZEW (siedziba gminy) Udokumentowana historia Korczewa zaczyna się w roku 1401. Wieś gminna leży nad Bugiem, w obszarze Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego. Okolice odznaczają się wysokimi walorami przyrodniczymi. Znajdują się tu rezerwaty przyrody "Dębiak" w Korczewie, "Kaliniak" w Szczeglacinie i "Przekop" w Starczewicach oraz 17 pomników przyrody i 6 użytków ekologicznych. Atrakcją dla turystów jest Zespół Pałacowo-Parkowy w Korczewie, z rzadkimi okazami starodrzewia. Pałac w Korczewie nazywany był Siedleckim Wilanowem. W pierwotnym barokowym stylu pałac przetrwał niemalże 100 lat. Pałac w Korczewie poznał Cyprian Kamil Norwid.
LITEWNIKI (gmina Sarnaki) Nazwa wsi pochodzi najprawdopodobniej od założycieli w XVI w. W miejscowości niewielki kościółek pw. Matki Bożej Nieustającej Pomocy, chata kryta strzechą. W lasach mogiły partyzantów. Najprawdopodobniej najstarszy nagrobek na Podlasiu Południowym z 1636 r.
ŁAZÓWEK (gmina Sterdyń) W Łazówku Sanktuarium Maryjne - kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny (1983-1987), wzniesiony w miejscu zabytkowego kościoła z cudownym obrazem Matki Boskiej Łazówkowskiej.
MILEJCZYCE (siedziba gminy) Pierwsza wzmianka o osadzie Milejczyce pochodzi z 1510 roku. Milejczyce wchodziły w skład dóbr królewskich. Król Zygmunt I Stary (1506-1548) w 1516 roku nadał tej wsi prawo magdeburskie, tworząc tutaj miasto królewskie. Pod koniec XVI wieku zaczęli osiedlać się tutaj Żydzi. W XVIII wieku powstała gmina żydowska. Od 1795 roku Milejczyce znajdowały się w zaborze rosyjskim, od 1815 roku w Królestwie Polskim. W 1857 roku wybudowano drewnianą synagogę. W 1859 roku wielki pożar zniszczył miasto. W okresie międzywojennym Milejczyce utraciły prawa miejskie. W 1927 roku wybudowano synagogę. Podczas II wojny światowej, we wrześniu 1939 roku Milejczyce zajęły wojska sowieckie. W Milejczycach kościół parafialny pw. św. Stanisława. Pierwotny kościół drewniany z 1529 roku, obecny z ok. 1740-44 roku został zamknięty w 1861 i zamieniony na cerkiew pw. św. Ducha, rewindykowany w 1919 r., dzwonnica wzniesiona w 1740 roku, gruntownie odnowiona w 1929 roku, cerkiew parafialna pw. św. Barbary, obecna zbudowana w latach 1899-1900. Cerkiew cmentarna pw. św. Mikołaja z 1890 r.
MIŁKOWICE-MAĆKI (gmina Drohiczyn) W Miłkowicach kościół parafialny pw. św. Rocha zbudowany w XVIII w. Drewniany, konstrukcji zrębowej, kaplica grobowa rodziny Smorczewskich, zbudowana w 1822 r. Kapliczka barokowa z I poł. XVIII w., murowana z cegły, tynkowana. Na cmentarzu kościelnym liczne XIX-wieczne nagrobki.
MOŁOMOTKI (gmina Repki) Wieś; istniał tu dwór z XVIII-XIX wieku.
MOŁOŻEW (gmina Jabłonna Lacka) Wieś. Na skarpie w Mołożewie stoi piękny, piętrowy, z czerwonej cegły budynek, otoczony zielenią drzew liściastych i iglastych. Budowa tego obiektu sięga początku XX wieku i ma związek z rusyfikacją narodu polskiego przez carat. Obiekt stanowi integralną część byłego klasztoru prawosławnego w Wirowie z końca XIX wieku.
NAROJKI (gmina Drohiczyn) Cerkiew parafialna pw. św.św. Kosmy i Damiana. Pierwotnie drewniana, obecna z 1866 r. murowana z kamienia. Trójdzielna o dachach krytych blachą. Wyposażenie barokowe, XIX i XX-wieczne.
NIEMIRÓW (gmina Mielnik) Wieś, dawne miasto, którego początki łączy się z wyprawą Jarosława Mądrego w 1041 r. na Mazowsze. Niemirów, wielokrotnie niszczony, utracił prawa miejskie po II wojnie światowej. Kościół parafialny pw. św. Stanisława Bpa. z roku 1780 r. barokowo-klasycystyczny. Brama - dzwonnica barokowo-klasycystyczna, murowana z cegły, tynkowana. Na wschodnim brzegu Bugu "Grodzisko".
NURZEC-STACJA (siedziba gminy) Kościół parafialny pw. Matki Boskiej Częstochowskiej. Bogate wyposażenie liturgiczne z XVIII w. W miejscowości zabytkowy dworzec kolejowy z wieżą ciśnień.
OSMOLA (gmina Dziadkowice) Wieś założona zapewne w I poł. XV w. We wsi kościół parafialny pw. Matki Boskiej zbudowany w 1924-29 w stylu neobarokowym. W Osmoli - Kurhany, pozostałość po osadnictwie na tych ziemiach i głaz polodowcowy.
OLSZANKA (Gmina Olszanka) - Wieś gminna leżąca w środkowej części gminy Olszanka. Pod względem liczby ludności - 375 osób, zajmuje drugie miejsce w gminie. Liczba domów w tej miejscowości wynosi 86. Powierzchnia sołectwa liczy 636 ha. Tutaj mieści się urząd gminy, bank spółdzielczy, szkoła podstawowa, gimnazjum, gminna biblioteka publiczna, stacja dystrybucji paliw, stacja dystrybucji gazu.
W Olszance przy skrzyżowaniu dróg znajduje się kapliczka upamiętniająca prześladowania Unitów na terenie gminy. Represje dotknęły mieszkańców: Próchenek, Korczówki, Olszanki, Dawid, Szydłówki i Mszanny. Unici często byli bici, zmuszani do wielogodzinnego stania na mrozie, przymuszani przy pomocy wojska do odbywania praktyk prawosławnych (chrztów, pogrzebów, ślubów) oraz płacenie kontrybucji. Musieli przez wiele tygodni utrzymywać kozaków i wojsko, a niekiedy całe rodziny wywożono do Rosji i palono wsie. Ich postawa i wielka wiara jest dla nas wzorem do naśladowania.

Więcej miejscowości w Gminie Olszanka tutaj

OSTROŻANY (gmina Drohiczyn) Nazwa wsi pochodzi od ludzi mieszkających w ostrogu, czyli w miejscu obronnym, obwarowanym, co wskazywałoby na jej znaczenie obronne w okresie wczesnych walk pomiędzy Mazowszem, Jaćwieżą, Rusią i Litwą. W Ostrożanach znajduje się kościół parafialny pw. Narodzenia Najświętszej Panny Marii o barokowym klasycystycznym wystroju, dzwonnica zbudowana w 1816 r.,też klasycystyczna, dzwon późnogotycki z końca XVI wieku, kapliczka z 1920 r. murowana z cegły, tynkowana, barokowa z II poł. XVIII wieku z rzeźbą św. Jana Nepomucena. Na cmentarzu grzebalnym nagrobek z XIX wieku oraz dwór Ciecierskich, murowany, z ok. 1900 r.
PERLEJEWO (siedziba gminy) W Perlejewie warto zobaczyć budynek drewniany starej plebani i kościół pw. św. Jana Chrzciciela w pobliskiej miejscowości Granne oraz trzy przydrożne kapliczki we wsi Twarogi Lackie oraz zespół zabudowań dworskich w Wiktorowie.
REPKI (siedziba gminy) Pierwsza wzmianka dotycząca wsi i dworu w Repkach pochodzi z roku 1492, w roku 1864 utworzono gminę. W Repkach pozostałości po dworze, zbudowanym na przełomie XVIII/XIX wieku. Dwór otaczał park, urządzony w pierwszej połowie XIX wieku, łączący w swej kompozycji układ regularny z krajobrazowym. Obok parku znajdowały się zabudowania gospodarskie. Dwór, pozostawiony bez opieki ulegał stopniowej dewastacji, dlatego na początku lat sześćdziesiątych postanowiono go rozebrać. Do dziś przetrwał park z zarysem dawnych alei i pięknymi okazami drzew, liczących około 200 lat, pozostały też niektóre z zabudowań gospodarskich (murowany spichlerz, stodoła i obora).
ROGACZE (gmina Milejczyce) W miejscowości znajduje się cerkiew parafialna pw. Narodzenia Najświętszej Panny Marii, wewnątrz eklektyczny ikonostas.
ROGAWKA (gmina Siemiatycze) Godna obejrzenia jest we wsi cerkiew cmentarna pw. Nie Ręką Ludzką Uczynionego Obrazu i św. Szymona Słupnika. Pierwotnie pod wezwaniem Demetriusza. Obecna, zbudowana w 1858 r, wnętrze zdobi ikonostas z II poł. XIX w. z ikonami neorensanowymi. Atrakcją jest dzwonnica z ok. poł. XIX w. drewniana, konstrukcji słupowej, nie szalowana, wyposażona w trzy dzwony. Na południe od wsi - cmentarzysko wczesnośredniowieczne z grobami w obstawie kamiennej.
SARNAKI (siedziba gminy) Początki istnienia Sarnak datuje się na czasy pogańskie. Na miejscu dzisiejszej osady istniała przed wiekami "sadyba Jaćwingów", jedno z wielu osiedli skupionych wokół Drohiczyna. Drobnoszlachecka wieś uzyskała miano parafii w 1430 roku. Osada rozwijała się prężnie, w roku 1754 uzyskała tytuł miasta. W 1813 roku miasteczko zostało zniszczone przez wycofujące się spod Moskwy wojska napoleońskie. W 1869 roku Sarnaki utraciły prawa miejskie. Okres II wojny światowej w historii Sarnak zaznaczył się głównie słynną akcją V-2, co upamiętnia replika rakiety "V-2" w pośrodku rynku. W Sarnakach kościół drewniany, wybudowany w 1816 r., dzwonnica murowana z początku XIX w., obok dawny cmentarz przykościelny, założony w XV wieku. Dwór z 1830 r., obecnie siedziba Nadleśnictwa Sarnaki, w otoczeniu dworu park z dwoma stawami. Browar z II połowy XIX wieku (obecnie prywatny zakład).
SAWICE (gmina Repki) Do dziś widoczny jest wielowiekowy podział okolicy zwanej Sawicami. Współcześnie na tym terenie znajdują się dwie odrębne wsie, czyli Sawice Wieś (Kościelne, Ruskie) i Sawice Bronisze. Te pierwsze, jeszcze na początku XX w. zwano Sawicami Ruskimi. Przynajmniej od połowy XVI w. istniała w Sawicach Kościelnych cerkiew.
SEROCZYN (gmina Sterdyń) We wsi drewniany kościół z XVIII w. Od 1875 zamieniony na cerkiew unicką. Do roku 1990 obiekt był kościołem rzymskokatolickim. Obecnie nie użytkowany.
SERPELICE (gmina Sarnaki) Wieś królewska założona przed 1551 rokiem u podnóża zbocza doliny Bugu. Pierwsza wzmianka o Serpelicach sięga XVI wieku. Nazwa miejscowości, według tradycji, wywodzi się od nazwiska dawnego właściciela Serpela. Miejscowość wypoczynkowa ze specyficznym mikroklimatem, z rozbudowaną bazą noclegową i kąpieliskową. W sezonie letnim organizowane są spływy tratwami po rzece Bug. Okolice szczególnie urozmaicone krajobrazowo, z licznymi wąwozami. Z drogi dojazdowej do Horoszek malowniczy widok na dolinę Bugu i wieś. Przez turystów Serpelice są nazywane "Perłą Podlasia". W Serpelicach znajduje się kościół pod wezwaniem św. Piotra i Pawła oraz przyległy do niego klasztor oo. Kapucynów. Kościół w Serpelicach razem z Kalwarią Podlaską, położoną w pobliskim lesie, stanowią dla turystów znakomitą atrakcję.
SIEMIATYCZE (siedziba gminy) Pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z 1434 roku. Prawa miejskie Siemiatycze otrzymały z rąk króla Zygmunta Augusta, na mocy przywileju wileńskiego z 1542 roku. Dzieje miasta wiążą się nierozerwalnie z postacią księżnej Anny Jabłonowskiej z rodu Sapiehów. W mieście znajdują się:
  • Zespół Pomisjonarski;
  • Kościół Parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii, obecny murowany z lat 1626-37;
  • Dzwonnica i ogrodzenie wzniesione w 1725-27 r, późnobarokowe, murowane z cegły - tynkowane;
  • Dawny klasztor misjonarzy wzniesiony w latach 1719-27;
  • Szpital wzniesiony w 1726 r., parterowy, murowany;
  • Cerkiew Parafialna pw. Trójcy Świętej, św. Piotra i Pawła oraz Proksedy. Pierwotnie prawosławna, w latach 1614-1839 unicka, następnie znów prawosławna;
  • Dawna Bożnica wzniesiona w latach 1797-1801;
  • Przyszkółek neobarokowy z ok. 1900 r. z elementami dekoracji modernistycznej;
  • Pozostałości założenia pałacowego w południowo-zachodniej części miasta.
  • Oranżeria, gruntownie przebudowana w XX w., o cechach klasycystycznych;
  • Domy zbudowane w I poł. XIX w., o cechach klasycystycznych;
  • Cmentarz wielowyznaniowy, założony w latach 1805-6 r., na terenie którego znajduje się kaplica cmentarna pw. św. Anny, zbudowana w latach 1826-27 r;
  • Kaplica cmentarna ewangelicka klasycystyczna z I poł. XIX w;
  • Kapliczka przydrożna z 1 poł. XIX w., słupowa.

SIEMIATYCZE-STACJA (gmina Siemiatycze) W tej części Siemiatycz znajduje się kościół parafialny pw. św. Apostołów Piotra i Pawła z ok. 1991 r., wewnątrz barokowa monstrancja z 1716 r.
SIEMIONY (gmina Grodzisk) Nazwa wsi pochodzi od imienia Siemion-Symeon. W Siemionach znajduje się pozostałość zespołu dworskiego - dom z oborą oraz budynki gospodarcze z XIX w., park dworski z ok. 1774 r., przekomponowany w XIX wieku. W 1926 r. dokonano likwidacji serwitutów ciążących na majątku Potockich na rzecz wsi Siemiony. W tym miejscu znajdował się Dworek Myśliwski hr. Potockich (obecnie, po przeniesieniu znajduje się w skansenie w Ciechanowcu). W miejscowości Siemiony, w pozostałości parku dworskiego znajduje się skupisko 38 (od 300 do 500-letnich) dębów. W pobliżu Siemion znajduje się kurhan z okresu wczesnego średniowiecza.
STARE HOŁOWCZYCE (gmina Sarnaki) Wieś królewska założona przed 1540 rokiem. Przykłady budownictwa ludowego, "drewniany wiatrak-koźlak z początku XX wieku. W osadzie znajduje się najwyższe wzniesienie w parku krajobrazowym "Podlaski Przełom Bugu" - 190,6 m n.p.m.
STARE MIERZWICE (gmina Sarnaki) Wieś królewska założona w 1545 roku na skarpie nadbużańskiej. Przykłady tradycyjnego budownictwa wiejskiego. W pobliżu stanicy wodnej stanowisko roślinności kserotermicznej, powierzchniowa forma pomnikowa, obejmująca stanowisko storczyka borowego, liczne drzewa pomnikowe. Wieś letniskowa.
SOBIATYNO (gmina Milejczyce) W miejscowości znajduje się cerkiew cmentarna pw. św. Apostołów Piotra i Pawła z ok. 1672 r. Wewnątrz ikonostas z XX wieku ze starszymi XIX-wiecznymi ikonami.
STERDYŃ (siedziba gminy) Pierwsze informacje o Sterdyni pochodzą z 1446 roku. Wtedy Sterdyń widniała w spisie parafii łuckiej, archidiakonu brzeskiego w dziale podlaskim. W latach 1737-1869 Sterdyń posiadała prawa miejskie, o czym świadczy widoczny w centrum rozległy prostokątny plac-rynek. Na placu rynkowym znajduje się okazały obelisk, upamiętniający 100. rocznicę uwłaszczenia chłopów oraz głaz - pomnik, poświęcony bohaterskiej walce żołnierzy Armii Krajowej. Bogata historia ziemi sterdyńskiej wiąże się z historią trzech wielkich rodów: Kiszków, Ossolińskich i Krasińskich. W Sterdyni odrestaurowany Pałac Ossolińskich oraz kościół parafialny pw. św Anny, wzniesiony w latach 1779-1783 w stylu późnego baroku.
ŚLEDZIANÓW (gmina Drohiczyn) Datowanie miejscowości rozpoczyna się na początki XV w. W Śledzianowie: kościół parafialny pw. św. Piotra i Pawła, wzniesiony w latach 1925-28. A w kościele ołtarz główny z XVII w. Na cmentarzu nagrobki z XIX w.
TERLIKÓW (gmina SARNAKI) Wieś szlachecka, pierwsze wzmianki z 1528 r. W Terlikowie znajduje się jedyny zarejestrowany na terenie gminy zespół zabudowy zaścianka szlacheckiego.
TELATYCZE gmina Nurzec-Stacja) - to parafia (Telatycze/Anusin obok wieś Werpol. TELATYCZE wprawdzie już nie istnieją, tylko jej pozostałości. Wieś założona w XV wieku w dobrach królewskich. W 1502 majątek podzielono pomiędzy dworzanina królewskiego Lewszę i szlachcica Bykowskiego. Gniazdo rodzinne bojarów Telatyckich, herbu Belina. W Anusinie przy skrzyżowaniu do Werpolu, obok cmentarza cerkiew parafialna pw. św. Kosmy i Damiana, powstała w 1909 r., orientowana, drewniana, konstrukcji zrębowej, szalowana. Na planie podłużno-centralnym, dachy kryte blachą. Wewnątrz eklektyczny ikonostas z pocz. XX w., z ikonami o charakterze barokowym. Na cmentarzu cerkiew cmentarna pw. Ścięcia Głowy Św. Jana Chrzciciela z ok. 1930 r.
TERLIKÓW (gmina Sarnaki) Wieś szlachecka, pierwsze wzmianki w 1528 r. W Terlikowie znajduje się jedyny zarejestrowany na terenie gminy zespół zabudowy zaścianka szlacheckiego.
TOKARY (gmina MIELNIK) Wieś założona w połowie XV w., nadana Tokarewskim - bojarom ruskim. Dawna cerkiew parafialna od 1945 r. znajduje się w białoruskiej części wsi Tokary. Po II wojnie światowej Tokary zostały podzielone granicą. Ponieważ świątynia prawosławna znalazła się po stronie białoruskiej, cerkiew w Koterce stała się świątynią parafialną. Cerkiew parafialna pw. Matki Boskiej Pocieszycielki Strapionych z 1912 r., przy cerkwi znajduje się źródełko. Obmycie się wodą ze źródełka przynosiło ulgę w cierpieniach, a ludzi głębokiej wiary nawet całkowicie uzdrawiało. Na obrzeżu wsi kościół parafialny pw. Podwyższenia Krzyża Św., zbudowany w latach 1934-35. Wnętrze zdobią liczne obrazy z XVIII i XIX w.
WIRÓW (gmina Jabłonna Lacka) W II połowie XV w. nazywany był Vyrowo/Virowo. W końcu XV staraniem Pawła, dziedzica z Wirowa, zwanego wcześniej Wierowem, została ufundowana tutaj cerkiew prawosławna. W XVII w. cerkiew w Wirowie, podobnie jak większość na Podlasiu, przyjęła unię kościelną. W 1713 roku właściciel Wirowa Jan Godlewski ufundował drewnianą cerkiew unicką pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela. Cerkiew ta w 1830 roku spłonęła. Obecna murowana świątynia powstała w latach 1833-1836. W czasie prześladowania unii, w 1883 roku kościół ten został zamknięty, a obok zbudowano klasztor dla prawosławnych mniszek, sprowadzonych w 1893 roku. W ramach dalszych represji w 1904 roku została wzniesiona murowana cerkiew prawosławna pw. św. Serafina. W latach 1916-1932 w gmachu klasztornym mieściło się Seminarium Nauczycielskie prowadzone przez siostry niepokalanki. Na placu przykościelnym stoi murowana dzwonnica zbudowana w 1973 roku. Obok kościoła znajduje się drewniana plebania zbudowana przed pierwszą wojną światową przez rząd carski.
WIRÓW KLASZTOR (gmina Jabłonna Lacka) W Wirowie:
  • klasycystyczny kościół (pierwotnie cerkiew greckokatolicka) z 1836 roku,
  • ruiny cerkwi,
  • zespół klasztoru prawosławnego z XIX wieku. Dawny klasztor zbudowany przez władze carskie w końcu XIX wieku w stylu bizantyjskim, zwany monasterem, zamieszkiwały niegdyś siostry prawosławne. Prowadziły one dla młodzieży polskiej różne szkolenia w zakresie gospodarstwa rolniczego, gotowania, kroju i szycia. Uczyły przedmiotów ogólnokształcących: matematyki, czytania i pisania w języku rosyjskim. Bezpłatnie leczyły chorych, wspomagały najbiedniejszych. W pobliżu tej siedziby wybudowana została cerkiew i plebania.
  • Na wysokiej skarpie obok rzeki, stoi piękny murowany kościół pod wezwaniem św. Antoniego w stylu klasycystycznym, wybudowany w drugiej połowie XIX wieku. Historia powiązała jego losy z działalnością prawosławnego monasteru w pobliskiej miejscowości Mołożew.
WÓLKA NADBUŻNA (gmina Siemiatycze) Wieś turystyczna pięknie położona nad Bugiem, w bliskiej odległości od Siemiatycz. We wsi rozpoczyna się szlak bunkrów i prowadzi do wsi Anusin; na trasie znajdują się bunkry pochodzące z lat 1940-41, które były częścią składową nadbużańskiego rejonu umocnionego.
WYROZĘBY (gmina Repki) Nazwa miejscowości pochodzi od słowa: wyręba (poręba) - obszar, na którym wycięto drzewa w lesie. W Metryce Litewskiej istnieje zapis z 1450 r. króla Kazimierza Jagiellończyka, w której to używa nazwy Wierozuby. W innym miejscu tej samej metryki z 1528 r. wymieniono tę nazwę, pisząc - Werezuby. Później, w kościelnych dokumentach, pochodzących z XVIII wieku, miejscowość tę pisano po polsku w dzisiejszym brzmieniu - Wyrozęby. Kościół wybudowano w latach 1858-1865, staraniem i nakładem finansowym Tadeusza Doria Dernałowicza, właściciela dóbr Repki, według projektu architekta Henryka Marconiego. Kościół jest jednonawowy, zbudowany na planie krzyża łacińskiego, z dwiema wieżami. Posiada trzy ołtarze klasycystyczne wykonane z szarego marmuru. Kościół jest również miejscem spoczynku rodziny Doria Dernałowiczów.
ZABUŻE (gmina Sarnaki) Wieś malowniczo położona na wysokiej nadbużańskiej skarpie, z piękną plażą nad Bugiem. Nazwa wsi pojawia się dopiero w XVII wieku, gdyż pierwotnie była ona wyspą nazywaną Ostrów, którą opływała rzeka Bug i dopiero po wyschnięciu jednej odnogi rzeki pojawia się dzisiejsza miejscowość Zabuże. Wieś związana z grodem mielnickim, nazwa związana z położeniem po drugiej stronie rzeki Bug. Już w XVI w. istniał most między Mielnikiem a Zabużem, ważny szlak komunikacyjny. Pod koniec XIX w. właściciel Zabuża wybudował dwór, dziś własność prywatna, do dworu prowadzi aleja lipowa (pomnik przyrody). W granicach miejscowości znajduje się ścieżka przyrodnicza "Trojan". Trojan to jedno z największych starorzeczy rzeki Bug, łąkami nad Trojanem dostaniemy się na prom, którym możemy przeprawić się drugą stronę Bugu. Po przeciwnej stronie Trojanu znajduje się rezerwat "Zabuże".
ŻERCZYCE (gmina Siemiatycze) Pierwotna nazwa wsi to "Żabie Sioło" lub "Zabite Sioło". W Żerczycach, cerkiew parafialna pw. św. Dymitra z Salonik z lat 1869-71, odbudowana w latach 1945-48, cerkiew cmentarna pw. św.św. Męczennic Wiery, Nadieżdy i Luby. Na cmentarzu krzyże z XIX w.
ŻUROBICE (gmina Dziadkowice) Tu cerkiew filialna pw. św. Michała Archanioła. Zbudowana w 1805 r., rozbudowana w 1953 o wieżę. Wewnątrz ikony barokowe i klasycystyczne.

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie

ul. Warszawska 51 lok. 7
17-312 Drohiczyn, woj. Podlaskie